EMOCJE I CIAŁO

Emocje, psychosomatyka, układ nerwowy.

Ból psychosomatyczny: 66% osób z przewlekłym bólem pleców nie czuło bólu lub prawie go nie czuło po terapii zmieniającej przekonania o bólu

„Boli cię szyja, bo odwracasz głowę od prawdy”. Co jest prawdą o bólu psychosomatycznym, a co tylko dobrze brzmi

Muzyka binauralna: obietnica kontra dane. Wykres badań EEG (n = 14): 5 zgodnych z obietnicą, 8 sprzecznych, 1 mieszane.

Muzyka binauralna. Może pomóc się wyciszyć, ale fal mózgowych raczej nie przestawia

Okno tolerancji: wykres fali pobudzenia przechodzącej przez trzy pasy, za mało, okno tolerancji i za dużo

Okno tolerancji. Celem nie jest stały spokój, tylko umiejętność powrotu

Twarz czy ciało: trzy karty, sama twarz daje zgadywanie, samo ciało i cała sylwetka pozwalają trafnie rozpoznać emocję

Twarz czy ciało? Przy silnych emocjach więcej mówi postawa niż mimika

Nic nie czuję: cztery pola, brak słów, odcinanie się, odrętwienie po stracie i spłaszczenie przez depresję lub leki

„Nic nie czuję”. Cztery różne powody odrętwienia i jak je odróżnić

Bruksizm a stres: zaciskanie zębów w ciągu dnia zgłasza 22–31% dorosłych, częste w nocy około 13%

Bruksizm a stres. Zęby zaciskasz częściej w dzień niż w nocy, a ten nawyk najłatwiej zmienić

Efekt placebo i nocebo: 90% dolegliwości przy statynach pojawiało się też po placebo, efekt placebo na ból SMD −0,28

Efekt placebo. Działa na to, co czujesz, słabiej na to, co da się zmierzyć

Trójkąt dramatyczny: ratownik, prześladowca i ofiara wokół lęku

Trójkąt dramatyczny. Ratownik, prześladowca i ofiara to role, w które wpada się pod wpływem lęku

Błądzenie myśli: przez ok. 47% czasu na jawie myśli są gdzie indziej niż przy tym, co robisz

Błądzenie myśli. Kiedy rozkojarzenie pomaga wpaść na pomysł, a kiedy tylko pogarsza nastrój

Po zakończeniu leczenia raka – 17,9% osób co najmniej 2 lata po diagnozie ma nasilony lęk, wobec 13,9% w grupie porównawczej

Po zakończeniu leczenia raka. Dlaczego kryzys przychodzi, gdy wszyscy mówią „już po wszystkim”

Kiedy w końcu kogoś znajdziesz? 61% agentów wynajmu wybrało małżeństwo zamiast pary bez ślubu lub dwojga przyjaciół.

„Kiedy w końcu kogoś znajdziesz?”. Jak odpowiadać na pytania o bycie singlem

Nie umiem się rozluźnić: niepokój zamiast ulgi podczas relaksacji, 4 z 13 i 7 z 13 osób

„Nie umiem się rozluźnić”. Gdy odpoczynek zamiast ulgi przynosi niepokój

Jak nie reagować impulsywnie: przerwa między bodźcem a reakcją

Jak nie reagować impulsywnie. Przerwa między bodźcem a reakcją to umiejętność, a nie cecha charakteru

Komunikacja asertywna zamiast „powinieneś”

„Powinien był zadzwonić”. Skąd bierze się złość i jak zamienić ją w komunikację asertywną

Karne milczenie w związku: 74 badania w metaanalizie pokazały, że wzorzec nacisku i wycofania idzie w parze z mniejszym zadowoleniem ze związku

Karne milczenie w związku. Przerwa po kłótni chroni relację, ciche dni ją karzą

Złość, agresja, przemoc. 154 badania: wyciszenie zmniejsza złość i agresję, wyładowanie się nie pomaga

Złość, agresja i przemoc. Jak je odróżnić, skoro złość to uczucie, a przemoc to system kontroli

Wiem, ale nie czuję: głowa 20 na 100, serce 85 na 100, nowe doświadczenie

„Wiem, ale nie czuję”. Dlaczego przekonanie o sobie zmienia się dopiero przez nowe doświadczenie

Badania w normie, a źle się czuję: opisz objaw, dodaj, co dzieje się w życiu, zapytaj, jak działa ten objaw

„Wszystkie wyniki w normie, a ja czuję się źle”. Jak rozmawiać z lekarzem o objawach bez wyjaśnienia

Masowa histeria: napięcie w grupie lub w sieci, obserwacja objawu u innych, ciało powtarza mimowolnie

Masowa histeria. Tiki z TikToka i zbiorowe omdlenia to nie udawanie

Czuję, więc tak jest? Trzy pułapki myślenia: uczucie równa się fakt, udowodnij teraz, wiem, ale nie czuję

„Czuję, więc tak jest”. Trzy pułapki myślenia, w które wpadasz, gdy emocje biorą górę

Zespół jelita drażliwego a stres: ryzyko utrzymania objawów 1,00 przy zwykłej opiece, 0,61 przy terapii poznawczo-behawioralnej i 0,67 przy hipnoterapii jelitowej

Zespół jelita drażliwego a stres. To nie jest „tylko w głowie”, ale głowa należy do leczenia

Hormony szczęścia: mówi się „podnieś sobie dopaminę”, badania pokazują, że nastrój to wiele układów naraz

Hormony szczęścia. Dopamina, serotonina, endorfiny i oksytocyna to nie przyciski do nastroju

Dylemat bezpieczeństwa w związku. Oboje się bronicie, więc oboje atakujecie

Strach i lęk to nie to samo. Pierwszy ma adres, drugi go szuka

Ucieczka od emocji: trudne uczucie prowadzi do pracy, telefonu albo mówienia „tak”, potem ulga teraz i koszt później, a koło się zamyka.

Ucieczka od emocji. Ciągła zajętość, scrollowanie i mówienie „tak” chronią przed bólem, ale go nie rozwiązują

Atak paniki. Wykres: przynajmniej jeden atak paniki w życiu ma 13,2% dorosłych, zaburzenie lękowe z napadami paniki 1,7%.

Atak paniki. Im mocniej z nim walczysz, tym dłużej trzyma

Nie umiem mówić o uczuciach. Wykres: 71% Polaków chciało porozmawiać o emocjach i tego nie zrobiło; wstyd 18%, obawa przed reakcją innych 16%, nie umieli ubrać uczuć w słowa 15%.

Nie umiem mówić o uczuciach. Nazwanie emocji osłabia ją, nawet gdy słowo jest nieidealne

Mechanizmy obronne nie są wrogiem. Dojrzałe: humor, przewidywanie, odłożenie na później. Niedojrzałe: zaprzeczanie, przypisywanie innym własnych uczuć (Vaillant, 2000; Babl i wsp., 2019).

Mechanizmy obronne nie są wrogiem. Problem zaczyna się wtedy, gdy chronią przed rzeczywistością, a nie przed bólem

Rysuję, bo mi źle: w badaniu 39 dorosłych kortyzol po 45 minutach tworzenia spadł u 75% osób, wzrósł u 25%; badanie bez grupy kontrolnej

Rysowanie na stres. Wylewanie smutku na papier pomaga mniej niż rysunek, który odwraca uwagę

Życzliwość dla siebie. Wykres: medytacja życzliwości wobec braku zajęć – mniej objawów depresji g = 0,61, więcej współczucia g = 0,61, więcej życzliwości dla siebie g = 0,45.

Życzliwość dla siebie. Dlaczego łatwiej życzyć dobrze innym i co z tym zrobić

Z bazy wiedzy: Poczucie własnej wartości – kompletny przewodnik · Jak zbudować pewność siebie – krok po kroku